Mazurski Park Krajobrazowy

Muzeum Przyrodnicze Mazurskiego Parku Krajobrazowego

W MUZEUM PRZYRODNICZYM

 

     Wiosną 1991 r. Mazurski Park Krajobrazowy przy współpracy z Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie zorganizował wystawę o tematyce przyrodniczej i archeologicznej. Eksponaty wystawiono w siedzibie Mazurskiego Parku Kraj­obrazowego w Krutyni. W części przyrodniczej wystawy przeważają ptaki występujące na Mazurach. Ekspozycja archeologiczna przedstawiała ślady bytności człowieka w Puszczy Piskiej i w pasie pojezierzy, od epoki kamienia poprzez epokę brązu i żelaza. Wiosną 1998 r. zwrócono wypożyczone eksponaty Muzeum w Olsztynie, natomiast część przyrodniczą przeniesiono do zabytkowej stodoły mazurskiej w centrum Krutyni.

Kolekcja przyrodnicza liczy ponad 200 eksponatów zwierząt, stale powiększając się. Wszystkie eksponaty w naszym muzeum wykonane są po mistrzowsku przez dr. Janusza Dynowskiego.

Zwierzęta, które trafiają do naszego muzeum są najczęściej ofiarami przejechania, potrącenia lub zderzenia się z samochodami poruszającymi się po drogach Parku. Ptaki o dużej rozpiętości skrzydeł, jak bociany, łabędzie oraz drapieżne, często giną na liniach energetycznych. W sieci rybackie, czy kłusownicze zaplątują się i topią różne zwierzęta związane z wodami: bobry, wydry, ptaki wodne: kaczki, perkozy, perkozki i inne, a nawet żółwie błotne. Tylko część zwierząt nadaje się do preparowa­nia, z powodu zbyt silnych obrażeń. Ginących zwierząt w wyniku ludzkiej dzia­łalności, często bezmyślnej, są miliony każdego roku. W Danii, Holandii, Niemczech, Francji, Stanach Zjednoczonych i innych krajach przeprowadza się specjalne badania, pozwalające stwierdzić ilość ginących zwierząt dziennie i w skali roku. Nie są to pełne dane, gdyż nie uwzględniają ofiar szybkiej kolei, pojazdów poruszających się po drogach gruntowych i leśnych. Ilość skłusowanych zwierząt można obliczyć jedynie szacunkowo. Konające na poboczu lub w pasie przydrożnym zwierzęta są niezauważalne. W Polsce podejmowano pierwsze próby liczenia jeży i płazów przejechanych na drogach.

Wśród eksponatów wyróżnia się kolekcja ptaków drapieżnych. Znajdują się w niej bieliki stary i młody, a także z rozpostartymi skrzydłami, kilka myszołowów umożliwiających zwrócenie uwagi na zmienność osobniczą, para krogulców pozwa­lająca zauważyć dymorfizm płciowy u ptaków drapieżnych. W innej gablocie można zaobserwować zmienność dymorficzną na przykładzie gili, zięb i grubodziobów. Wielką sympatią zwiedzających cieszą się bociany, zwłaszcza, gdy poznają historię ratowania młodego boćka, którego hodowaliśmy od pisklęcia - wyrzuconego z gniazda - do dużego ptaka. Jednak wrodzona wada serca stała się przyczyną jego śmierci. Gablota z sowami pomaga zapoznać się zwiedzającym z cechami przy­stosowawczymi tych ptaków do nocnej aktywności, a gablota z ptakami wodnymi umożliwia poznanie cech przystosowawczych do życia w środowisku wodnym.

Dobrze prezentowana jest rodzina krukowatych: kruk, gawron, wrona siwa, kawka, sójka, orzechówka oraz barwna sójka. Dużym zainteresowaniem cieszą się kowalik, dzięcioły i pełzacze z powodu różnych sposobów zdobywania pożywienia. Preparaty żmii i zaskrońca uczą odróżniania tych gatunków. Bobry, wydry, a wśród małych drapieżników ryjówka malutka, uświadamiają właściwą wielkość tych ssaków.

W innym pomieszczeniu prezentowana jest przyroda Parku w obiektywie Waldemara Bzury, znanego fotografika przyrody. W muzeum przedstawiamy prace plastyczne o tematyce przyrodniczej, uczniów szkół podstawowych z terenu Parku.

Kolekcja porostów umożliwia zwiedzającym poznanie gatunków mniej znanych roślin, będących wskaźnikami czystości powietrza.

Muzeum czynne jest od poniedziałku do piątku w godz. 8.00-15.00, a w okresie let­nim również w soboty i niedziele.